Hiện tượng biến tần có điện nhưng không có điện áp đầu ra U, V, W là một trong những lỗi khiến kỹ thuật viên dễ bối rối. Biến tần vẫn báo tình trạng hoạt động bình thường, đèn báo cao áp sáng, điện áp DC giữa P – N vẫn ổn định, nhưng động cơ không chạy và không xuất hiện điện áp 3 pha đầu ra.

Bài viết này Song Nguyên sẽ phân tích chi tiết nguyên nhân, cơ chế và phương pháp bảo trì, kiểm tra để xử lý lỗi “biến tần có điện nhưng không có điện áp đầu ra” này nhé.

Hiện tượng biến tần có điện nhưng không có điện áp đầu ra

Khi gặp lỗi này, các biểu hiện thường thấy:

• Có điện áp DC bình thường tại P – N (tụ DC còn hoạt động).
• Đèn cảnh báo cao áp sáng đúng chức năng.
• Biến tần vào chế độ “Ready” hoặc “Run bình thường”.
• Không xuất hiện bất kỳ lỗi hay mã báo động.
• Nhưng không có điện áp 3 pha đầu ra, động cơ không thể chạy.

Nguyên nhân chính

Khi P – N có điện áp DC bình thường, điều đó cho thấy:

• Mạch chỉnh lưu bình thường
• Mạch hạn dòng bình thường
• Mạch tụ DC bình thường
• Không có chập trong mạch phanh hay mạch nghịch lưu

Nguyên nhân thật sự khiến biến tần có điện nhưng không có điện áp đầu ra thường là do mạch nghịch lưu (IGBT) không hoạt động do không có xung điều khiển. Vì khả năng hỏng đồng thời cả 3 IGBT nhánh trên rất thấp, vấn đề gần như chắc chắn nằm ở mạch điều khiển xung.

Nguyên nhân không có xung điều khiển

Xung điều khiển IGBT được tạo ra theo quy trình:

• 1. CPU/MCU tạo xung điều khiển.
• 2. Xung được đưa qua mạch khuếch đại – mạch driver.
• 3. Driver điều khiển 6 IGBT của mạch nghịch lưu.

Vì vậy, lỗi có thể đến từ:

• Lỗi CPU/MCU
  • CPU không tạo ra xung điều khiển.
  • CPU ngừng xuất xung do lỗi bảo vệ nhận sai tín hiệu từ mạch cảm biến.
• Lỗi mạch driver
  • Mạch driver hỏng nên không truyền xung từ CPU đến IGBT.
• Lỗi mạch nguồn switching (nguồn phụ)
  • Mạch điều khiển không được cấp điện áp hoạt động.
  • Khi không có nguồn, CPU hoặc driver đều không thể chạy.
• Lỗi mạch cảm biến (overcurrent, overheat…)

Khi mạch cảm biến hỏng, CPU hiểu nhầm là biến tần có lỗi nên tự ngắt xung điều khiển khiến cho không có điện áp đầu ra dù không báo lỗi.

>> Tham khảo thêm: Kiểm tra nhanh lỗi biến tần bằng phương pháp đo IGBT

Các bước kiểm tra và khắc phục lỗi

Bước 1: Kiểm tra nguồn switching

• Đo nguồn phụ xem có điện áp hay không.
• Nếu không có thì hãy tập trung sửa mạch nguồn.

Bước 2: Kiểm tra xung điều khiển CPU

• Cho biến tần vào chế độ RUN.
• Đo tại chân OUT của CPU.
• Nếu có xung điều khiển thì lỗi do mạch driver lỗi.
• Nếu không có xung thì hãy kiểm tra CPU hoặc mạch cảm biến.

Lưu ý quan trọng

Không đo trực tiếp chân G của IGBT khi biến tần đang hoạt động

• Việc đo trực tiếp có thể tạo nhiễu gây kích dẫn bất thường làm nổ IGBT.

Tuyệt đối không cấp nguồn cho mạch công suất khi driver bị tháo rời

Nếu không có driver:

• Chân G IGBT dễ bị nhiễu gây ra tự kích dẫn
• Cặp IGBT trên – dưới có thể dẫn cùng lúc làm ngắn mạch DC link gây cháy IGBT, cháy nguồn, hỏng toàn bộ module công suất

Đây là lỗi chết biến tần nhanh nhất mà nhiều kỹ thuật viên sơ ý thường gặp.