Hiện tượng biến tần bị lỗi quá tải (overload trip) là lỗi phổ biến trong các hệ thống truyền động công nghiệp. Điều này xảy ra khi dòng điện vận hành của động cơ vượt quá giá trị định mức, mặc dù mức vượt không lớn và không tạo ra dòng xung kích mạnh.

Việc hiểu rõ nguyên nhân và phương pháp kiểm tra sẽ giúp doanh nghiệp giảm thời gian dừng máy và bảo vệ tốt hơn cho động cơ lẫn biến tần.

Nguyên nhân khiến biến tần bị lỗi quá tải

Có nhiều yếu tố khiến biến tần bị lỗi quá tải trong quá trình vận hành. Song Nguyên xin chia sẻ 3 nguyên nhân phổ biến thường gặp nhất gồm:

Tải cơ khí quá lớn

Khi tải nặng vượt quá khả năng của động cơ, biến tần sẽ ghi nhận dòng điện tăng cao. Động cơ nóng lên và dòng điện hiển thị trên màn hình cao hơn bình thường – đây là dấu hiệu điển hình của quá tải.

Điện áp ba pha mất cân bằng

Nếu điện áp ba pha không đồng đều, một pha sẽ phải chịu dòng lớn hơn, dẫn đến biến tần bị quá tải cục bộ và biến tần ngắt. Điều này thường được nhận biết thông qua sự nóng lên không đồng đều của động cơ, nhưng đôi khi khó phát hiện vì nhiều biến tần chỉ hiển thị dòng một pha.

Hỏng bộ cảm biến dòng bên trong biến tần

Nếu bộ đo dòng (current sensing) bị lỗi, biến tần có thể nhận tín hiệu sai, khiến nó hiểu nhầm dòng vượt mức và ngắt mạch bảo vệ dù tải hoàn toàn bình thường.

Hướng dẫn kiểm tra và khắc phục khi biến tần bị lỗi quá tải

Kiểm tra nhiệt độ động cơ

Nếu động cơ không quá nóng, hãy kiểm tra cài đặt bảo vệ nhiệt (electronic thermal protection). Có thể giá trị cài đặt quá thấp, khiến biến tần bị ngắt dù chưa thực sự quá tải.

Nếu động cơ nóng bất thường, đây là quá tải thực sự. Khi đó cần:

• Tăng tỷ số truyền để giảm tải lên trục động cơ
• Nếu không thể thay đổi tỷ số truyền → tăng công suất động cơ

Kiểm tra điện áp ba pha cấp cho động cơ

Nếu điện áp ba pha không cân bằng, hãy kiểm tra ngõ ra biến tần:

• Điện áp ngõ ra không cân bằng → lỗi nằm trong biến tần
• Điện áp ngõ ra cân bằng, nhưng tới động cơ không cân bằng → lỗi nằm ở dây dẫn, đầu nối, contactor hoặc thiết bị trung gian

Hãy siết lại toàn bộ đầu dây, kiểm tra tiếp điểm và thay thế các phần bị cháy mòn.

Xem tần số hoạt động tại thời điểm biến tần ngắt

Nếu biến tần chạy ở tần số thấp và không sử dụng điều khiển vector, hãy thử:

• Giảm tỷ lệ U/f
• Nếu tải vẫn chạy được sau khi giảm U/f → chứng tỏ U/f ban đầu cài đặt quá cao, gây tăng dòng kích từ
• Nếu tải không chạy → cần tăng công suất biến tần

Nếu biến tần có điều khiển vector, nên kích hoạt vector control để tối ưu hóa mô-men và giảm nguy cơ quá tải.

>> Tham khảo thêm: Các lỗi thường gặp trên biến tần Yaskawa và cách khắc phục